Je kijkt naar het journaal. Een schietpartij, een steekincident, jongeren die iemand ernstig hebben mishandeld. De volgende ochtend lees je over intimidatie in een winkelstraat of een ondernemer die wordt bedreigd. Misschien haal je je schouders op en ga je verder met je dag. Maar misschien merk je dat zulke berichten steeds meer met je doen.
Zeker wanneer je in je eigen omgeving eveneens voorzichtiger bent geworden. Je loopt ’s avonds liever een andere route. Je spreekt iemand niet meer aan op zijn gedrag. Je vraagt je kinderen nog eens om te laten weten wanneer ze thuis zijn.
Dan kan er langzaam een vraag ontstaan die je vroeger misschien overdreven had gevonden: wil ik hier eigenlijk nog wel blijven wonen?
Je verlangt naar de onbevangenheid van vroeger
Wie wat ouder is, vergelijkt Nederland meestal met het land waarin hij is opgegroeid. Met de jaren negentig, de tijd rond de eeuwwisseling of nog verder terug. Met hoe je je toen door je eigen woonplaats bewoog en hoe vanzelfsprekend bepaalde dingen voelden.
Misschien herken je vooral dat je minder op je hoede was. Dat je gemakkelijker iemand aansprak. Dat je bij een avondje uit niet nadacht over wat er zou kunnen gebeuren wanneer je op het verkeerde moment de verkeerde persoon tegenkwam.
Dat is een vergelijking die over tientallen jaren gaat. Over het gevoel dat je omgeving geleidelijk is veranderd en dat je jezelf daaraan hebt aangepast. Tot je op een dag beseft hoeveel dingen je inmiddels vermijdt of anders doet. Juist dat verlies aan onbevangenheid kan zwaar wegen. Je wilt gewoon prettig wonen, je kinderen hun vrijheid gunnen en zonder spanning gebruikmaken van de openbare ruimte. Dat zijn heel gewone wensen.
Een gevoel van onveiligheid blijft bij je
Een nieuwsbericht verdwijnt weer van je scherm. Het gevoel dat het oproept, kan veel langer blijven hangen. Wanneer je je onveilig voelt, neem je dat mee naar buiten. Het beïnvloedt waar je komt, hoe laat je naar huis gaat en hoe je reageert op anderen. Misschien besluit je een discussie af te breken voordat die goed en wel begonnen is. Misschien haal je iemand liever op dan dat je hem alleen naar huis laat fietsen. Zo kan je wereld ongemerkt kleiner worden.
Voor de keuze waar je wilt wonen, vind ik dat belangrijk. Je woonplezier bestaat ook uit rust in je hoofd. Uit het vertrouwen dat je je vrij kunt bewegen. Uit de mogelijkheid om ergens te lopen zonder voortdurend je omgeving in de gaten te houden. Als dat vertrouwen ontbreekt, helpt het weinig wanneer iemand je vertelt dat je je minder zorgen zou moeten maken. Je wilt ervaren dat je je kunt ontspannen.
Nieuws dat dichtbij komt
Een korte selectie van berichten die alleen al begin oktober 2026 verschenen, laten zien welke gebeurtenissen zulke zorgen kunnen voeden:
Overasselt: nieuwe details over de aanval op beveiliger Berry van 1 september, waarbij een hele hele groot groep bewapende mannen wraak kan nemen op een inwoner vanwege een ruzie in de drugswereld.
Hoogeveen: intimidatie van voorbijgangers, vuurwerkoverlast en jongeren met messen en een boksbeugel. De burgemeester wees de Hoofdstraat aan als veiligheidsrisicogebied.
Leiden: twee mensen raakten op 3 oktober gewond bij een steekincident na een confrontatie tussen groepen jongeren tijdens Leidens Ontzet.
Amsterdam: een 34-jarige man werd in de nacht van 2 op 3 oktober bij een horecagelegenheid doodgeschoten. Later die dag werd een verdachte aangehouden.
Rotterdam en Papendrecht: berichtgeving over een kapper die in maart twee dagen werd gegijzeld, mishandeld en bedreigd, waarbij losgeld werd geëist.
Amsterdam Centraal: de politie maakte bekend dat drie jongens van 13, 14 en 15 jaar in augustus waren aangehouden na een ernstige mishandeling. Twee worden onder meer verdacht van poging tot doodslag.
Het zijn verschillende zaken, met verschillende achtergronden. Wat bij het lezen kan blijven hangen, is de ernst van het geweld en de herkenbaarheid van de plekken: een station, een winkelstraat, een stadsfeest. Gewone omgevingen waar je zelf ook komt.
En achter ieder bericht zitten slachtoffers, familieleden en omstanders voor wie zo’n gebeurtenis veel langer duurt dan de aandacht die het nieuws eraan besteedt.
Wanneer je er weinig meer van verwacht
Ook minder opvallende criminaliteit kan je vertrouwen aantasten. Een gestolen fiets, vernielingen aan je auto of overlast die steeds terugkomt. Gebeurtenissen die het landelijke nieuws misschien nooit halen, maar die jouw dagelijks leven wel raken. Als je vervolgens denkt dat aangifte weinig zal opleveren, kan frustratie overgaan in berusting. Je koopt een ander slot, betaalt de schade of vermijdt de betreffende plek. Ondertussen blijft het gevoel bestaan dat jij degene bent die zich moet aanpassen.
Voor mij raakt dat aan iets fundamenteels. Je wilt erop kunnen vertrouwen dat problemen serieus worden genomen en dat er grenzen worden gesteld aan gedrag dat anderen schaadt. Wanneer je dat vertrouwen kwijtraakt, verandert ook je verhouding tot de plek waar je woont. Je kunt je gaan afvragen waarom je er nog zoveel voor over hebt om juist daar te blijven.
In Boedapest voel ik hoeveel verschil het maakt
Hier in Boedapest voel ik me veel veiliger dan in Nederland. Wanneer ik over straat loop, de metro of tram neem of met de auto onderweg ben, ervaar ik nauwelijks onveiligheid. Het tijdstip maakt voor dat gevoel weinig verschil. Dat is mijn ervaring, en die heeft rechtstreeks invloed op hoe prettig ik het leven hier vind. Ik kan me ontspannen door de stad bewegen. Veiligheid vraagt nauwelijks mijn aandacht.
Misschien herken je dat van een vakantie in Hongarije, Polen, Slowakije, Tsjechië of Portugal. Je loopt ’s avonds nog een rondje, neemt het openbaar vervoer of blijft wat langer op een terras zitten. En ineens merk je hoe gemakkelijk dat gaat. Hoe weinig je bezig bent met mogelijke problemen.
Zo’n ervaring kan iets losmaken. Je ontdekt dat de spanning die je thuis als vanzelfsprekend bent gaan beschouwen, op een andere plek veel minder aanwezig is. Dan wordt een vakantie soms ook een eerste kennismaking met een leven dat beter bij je zou kunnen passen.
Hoe lang wil je wachten op verbetering?
Wanneer je erop vertrouwt dat problemen worden aangepakt, kun je meer verdragen. Je hebt geduld, omdat je verwacht dat het beter wordt. Maar wat als je die verwachting niet meer hebt? Als politieke beloften je weinig meer zeggen en je vooral wilt merken dat er in je eigen omgeving iets verandert?
Dan kan de vraag hoeveel geduld je nog wilt hebben steeds nadrukkelijker worden. Zeker wanneer je al langer over emigreren nadenkt. Je hebt misschien nog twintig of dertig jaar voor je waarin je prettig wilt wonen en leven. Hoe wil je die jaren doorbrengen?
Je hoeft daarvoor geen oordeel over heel Nederland te vellen. Het gaat ook om jouw omstandigheden, jouw wensen en de mogelijkheden die je hebt om ergens anders een bestaan op te bouwen.
De druppel komt zelden alleen
Een emigratiebesluit ontstaat meestal uit meerdere overwegingen. Je verlangt naar meer ruimte, een ander klimaat, een betaalbare woning of een rustiger dagelijks leven. Misschien denk je er al jaren over na, maar bleef het steeds bij plannen. Zorgen over veiligheid kunnen daar het laatste zetje aan geven.
Dat kan gebeuren na iets wat je zelf hebt meegemaakt. Maar ook na een verblijf in het buitenland waarin je ontdekt hoeveel prettiger je je daar voelt. Je komt thuis en merkt dat de oude spanning terugkeert. Dan krijgt de gedachte aan emigreren ineens meer gewicht.
Ik vind het begrijpelijk dat je daar serieus naar wilt kijken. Je gevoel van veiligheid hoort bij je kwaliteit van leven. Het mag dus ook meetellen wanneer je beslist waar je toekomst ligt.
Geef je vertrek een positieve richting
Ik blijf mijn lezers op het hart drukken dat emigreren een nieuw avontuur moet zijn. Je hebt een toekomst nodig waar je naar uitkijkt, met een plek en een manier van leven die bij je passen. Onvrede kan je in beweging brengen. Vervolgens moet je onderzoeken wat je elders wilt opbouwen.
Als je je tijdens een vakantie ergens veel veiliger voelde, ga dan langer terug. Ervaar de omgeving wanneer het gewone leven doorgaat. Kijk hoe wonen, werken, zorg en sociale contacten voor jou zouden uitpakken. Bespreek met je partner of gezin wat ieder van jullie nodig heeft om zich thuis te voelen. Zo kan een gevoel uitgroeien tot een doordachte keuze.
Je hoeft niet te wachten tot je eigen woonplezier volledig verdwenen is voordat je alternatieven onderzoekt. En je hoeft evenmin eerst te bewijzen dat heel Nederland onveilig is om vast te stellen dat jij ergens anders prettiger leeft.
Misschien is de belangrijkste vraag daarom heel persoonlijk: waar wil ik ’s avonds de deur uitstappen, zonder dat ik daar verder over hoef na te denken? Als je bij het antwoord steeds aan een plek over de grens denkt, is het misschien tijd om die gedachte serieus te nemen.
☕ Vind je deze en alle andere informatie op onze site waardevol? Steun mijn team en mij met een kleine donatie en help op die manier Grenzenloos gratis en onafhankelijk te houden. Zie: Samen houden we het gratis!
